Home

|

DIGCOMP w Polsce

DIGCOMP w Polsce

Projekt DIGCOMP, poświęcony opracowaniu ramy kompetencji cyfrowych dla obywateli Unii Europejskiej, został zrealizowany przez  Institute for Prospective Technological Studies w Sevilli, wchodzący w skład Wspólnego Centrum Badawczego Komisji Europejskiej (European Commission’s Joint Research Centre, EC JRC). Pierwsze opracowanie rezultatów badań zostało opublikowane przez EC IRC w 2013 roku pod nazwą „DIGCOMP: A Framework for Developing and Understanding Digital Competence in Europe” („DIGCOMP: Ramy odniesienia dla rozwoju i rozumienia kompetencji cyfrowych w Europie”). Od czerwca 2016 dostępna jest już pierwsza część nowej wersji opracowania „DigComp 2.0: The Digital Competence Framework for Citizens – The Conceptual Reference Model” („DigComp 2.0: Rama odniesienia kompetencji cyfrowych dla obywateli – pojęciowy model referencyjny”). Druga część, zawierająca rozpisanie ramowych kompetencji cyfrowych na 8 poziomów zaawansowania, ukaże się pod koniec roku 2016.

Polskie Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju (MIiR), obecnie Ministerstwo Rozwoju (MR), jako organ udzielający wsparcia w ramach Priorytetu Inwestycyjnego 10 (iii) Europejskiego Funduszu Społecznego 2014-2020 (EFS), dotyczącego m.in. poprawy kompetencji osób dorosłych w zakresie Technologii Informacyjno-Komunikacyjnych (TIK) i języków obcych, odniosło się do kwestii niedoboru kompetencji cyfrowych niezbędnych na rynku pracy w Unii Europejskiej, w tym w Polsce, i w czerwcu 2015 wydało „Wytyczne w zakresie realizacji przedsięwzięć z udziałem środków Europejskiego Funduszu Społecznego  w obszarze edukacji na lata 2014-2020”. Dokument ten zawiera „Standard wymagań dla kompetencji cyfrowych realizowanych w ramach projektów w Priorytecie Inwestycyjnym 10 (iii)”, oparty na ramie DIGCOMP. W III kwartale 2016 roku przewiduje się wydanie uaktualnionej wersji „Wytycznych….”.

0.1

Wytyczne MR wprowadzające RAMĘ DIGCOMP jako standard kompetencji cyfrowych

Logo - pokaż więcej

Wytyczne MR określają warunki i procedury realizacji projektów w obszarze edukacji w ramach Programu Operacyjnego Wiedza Edukacja Rozwój 2014-2020 (PO WER) i Regionalnych Programów Operacyjnych (RPO), współfinansowanych ze środków EFS w latach 2014-2020. Celem programów jest inwestowanie w kształcenie, szkolenie ogólne i szkolenie zawodowe na rzecz zdobywania umiejętności i uczenia się przez całe życie. Wytyczne MR wyznaczają warunki i procedury realizacji interwencji EFS w ramach RPO w zakresie usług edukacyjnych, obejmujących: edukację przedszkolną, kształcenie ogólne, kształcenie i szkolenie zawodowe, edukację osób dorosłych i szkolnictwo wyższe.

Projekty realizowane w ramach Priorytetu Inwestycyjnego 10 (iii) powinny dotyczyć wyrównywania dostępu do uczenia się przez całe życie o charakterze formalnym, nieformalnym i pozaformlanym wszystkich grup wiekowych, poszerzanie wiedzy, podnoszenie umiejętności i kompetencji siły roboczej oraz promowanie elastycznych ścieżek kształcenia, w tym poprzez doradztwo zawodowe i potwierdzanie nabytych kompetencji. Kompetencje kluczowe, niezbędne na rynku pracy, to kompetencje, których wszystkie osoby potrzebują do samorealizacji i rozwoju osobistego, bycia aktywnym obywatelem, integracji społecznej i zatrudnienia, zgodnie z zaleceniami Parlamentu Europejskiego i rady Unii Europejskiej z dnia 18 grudnia 2006 roku w sprawie kompetencji kluczowych w procesie uczenia się przez całe życie (2006/962/WE) (Dz. Urz. UE L 394 z 30.12.2006, str. 10).

Kompetencje cyfrowe wchodzą w skład kompetencji kluczowych, niezbędnych na rynku pracy. Zalicza się do nich następujące umiejętności:

  • przetwarzanie informacji (wyszukiwanie, ocena, przechowywanie)
  • komunikacja (wchodzenie w cyfrowe interakcje, dzielenia się informacjami, znajomość netykiety i umiejętność zarządzania cyfrową tożsamością)
  • tworzenie cyfrowej informacji, w tym umiejętność programowania i znajomość zagadnień praw autorskich
  • zachowanie bezpieczeństwa (ochrona cyfrowych urządzeń, ochrona danych cyfrowych, ochrona własnej tożsamości, ochrona zdrowia i środowiska)
  • rozwiązywanie problemów (rozwiązywanie problemów technicznych, identyfikowanie sytuacji, w których technologia może pomóc, bycie kreatywnym z użyciem technologii, identyfikowania luk w zakresie kompetencji)

Powyższe kompetencje cyfrowe pokrywają się z 5-cioma obszarami kompetencji ramy DIGCOMP – Informacja, Komunikacja, Tworzenie treści, Bezpieczeństwo, Rozwiązywanie problemów, stanowiąc „Standard wymagań dla kompetencji cyfrowych realizowanych w ramach projektów PI 10 (iii)”.

Ministerstwo Rozwoju przygotowuje nową wersję „Wytycznych…”, które mają zostać opublikowane w III kwartale 2016 roku.

 

0.2

ECDL w interpretacji MR

Logo - pokaż więcej

Ministerstwo Rozwoju w piśmie z 26 kwietnia 2016, skierowanym do wszystkich Instytucji Zarządzających Regionalnymi Programami Operacyjnymi (RPO) i Programem Operacyjnym Wiedza Edukacja Rozwój (POWER), dotyczącym uzyskiwania kwalifikacji, w ramach projektów współfinansowanych z EFS, informuje, że kwalifikacjami są również certyfikaty, dla których wypracowano już system walidacji i certyfikowania efektów uczenia się na poziomie międzynarodowym. Do takich kwalifikacji należą m.in. kwalifikacje komputerowe/informatyczne.

W projektach realizowanych ze środków EFS można wykazywać wyłącznie kwalifikacje, których jakość gwarantują odpowiednie procedury i nadzór sprawowany przez konkretny podmiot. Aby zapewnić jakość walidacji i certyfikowania instytucje certyfikujące objęte są co najmniej systemem wewnętrznego zapewniania jakości (Art. 50. ust. 2 ustawy o ZSK). Zapewnienie jakości procesu walidacji efektów uczenia się jest kluczowe, jeśli wydany dokument ma stanowić wiarygodne poświadczenie uzyskanych kwalifikacji.

Polskie Towarzystwo Informatyczne, jako Operator Krajowy Fundacji ECDL w Polsce, zostało wskazane przez MR, jako przykład instytucji certyfikującej kwalifikacje w zakresie umiejętności komputerowych, zgodne z ramą kompetencji informatycznych i informacyjnych DIGCOMP (Digital Competence Framework).

0.3

ECDL zgodny z RAMĄ DIGCOMP

Logo - pokaż więcej

Fundacja ECDL wskazywana jest w opracowaniu DIGCOMP 2.0 jako jeden z kluczowych partnerów projektu DIGCOMP, z szerszej grupy zewnętrznych interesariuszy, takich jak DIGITALEUROPE, Stowarzyszenie eSkills for Europe, Telecentre-Europe. Fundacja ECDL wspierała poszczególne inicjatywy, dotyczące projektu DIGCOMP i przyczyniła się bezpośrednio do rozwoju ramy DIGCOMP. Kompetencja 3.4 Programowanie w opracowaniu DIGCOMP 2.0 została zredefiniowana przez Autorów tak, by odpowiadać ściśle opisowi zawartemu w dokumencie Fundacji ECDL „Computing and Digital Literacy: Call for a Holistic Approach”.

Ze względu na to, że większość stron zaangażowanych w opracowanie ramy DIGCOMP pochodziła z obszarów związanych z edukacją, tak jak finansująca cały projekt Dyrekcja Generalna ds. Edukacji i Kultury Komisji Europejskiej (The Directorate General for Education and Culture, DG EAC), znalazło to wyraz w brzmieniu dokumentu z 2013 roku: „DIGCOMP: Ramy odniesienia dla rozwoju i rozumienia kompetencji cyfrowych w Europie”. Stąd też brać się mogło podkreślanie w ramie DIGCOMP umiejętności o charakterze ogólnym, czy też tak zwanych miękkich umiejętności, jak rozwiązywanie problemów, podczas gdy ECDL skupia się na certyfikacji konkretnych umiejętności komputerowych, wspierających zdolność do zatrudnienia na konkretnym stanowisku pracy.

Jednym z celów projektu DIGCOMP była pomoc w zrozumieniu definicji i znaczenia kompetencji cyfrowych. Z tego też względu DIGCOMP należy traktować jako ramę odniesienia, czyli narzędzie do rozumienia i mapowania poszczególnych kompetencji cyfrowych, a także do porównywania ze sobą poszczególnych kompetencji cyfrowych, na różnych poziomach zaawansowania, w ramach istniejących systemów certyfikacji, jak certyfikacja umiejętności komputerowych ECDL.

Charakterystyka ogólna ECDL i DIGCOMP:

digicomp ecdl
Poziom szczegółowności Ogólne opisy z przykładami zastosowań Szczegółowe cele kształcenia
Cel Rama odniesienia, ułatwiająca zrozumienie, czym są kompetencje cyfrowe i do czego służą Certyfikacja umięjętności komputerowych za pomocą dedykowanych testów
Opracowane dla Obywateli Unii Europejskiej Wszystkich, którzy pragna rozwijać swoje obecne i przyszłe umiejętności zawodowe(uczniów, studentów, osób poszukujących pracy i osób zatrudnionych)
Opracowanie przez W większości naukowców i pedagogów Branżowe stowarzyszenia informatyczne i ekspertów z Europy i całego świata

Autorzy opracowania DIGCOMP 2.0 wskazują Fundację ECDL, jako przykład dobrego zastosowania DIGCOMP jako ramy odniesienia do planowania ofert szkoleniowych. Fundacja ECDL to organizacja międzynarodowa, której celem jest podnoszenie standardów kompetencji cyfrowych na rynku pracy, w edukacji i w społeczeństwie. Moduły szkoleniowe ECDL dostępne są w ponad 40 językach na całym świecie. Koncentrują się na narzędziach i aplikacjach, których znajomość i obsługa pokrywają w całości kompetencje opisane w Ramie DIGCOMP. Poprzez swoje wieloletnie doświadczenie i wiedzę w zakresie certyfikacji umiejętności komputerowych na poziomie międzynarodowym, Fundacja ECDL przyczyniła się również do rozwoju Europejskiej Ramy Kompetencji Cyfrowych (European e-Competence Framework).

0.4

Mapowanie modułów ECDL z RAMĄ DIGCOMP

Logo - pokaż więcej

ECDL certyfikuje przede wszystkim kompetencje podstawowe – A  i średniozaawansowane – B wpisujące się w ramę DIGCOMP v1.0. W przeciwieństwie do ramy DIGCOMP, operującej na dość ogólnym poziomie pojęciowym, ECDL koncentruje się na konkretnych umiejętnościach komputerowych i ich zastosowaniu w środowisku pracy. Można powiedzieć, że poszczególne moduły ECDL stanowią budulec poszczególnych kompetencji ramy DIGCOMP. Dobrze obrazuje to przykład obszaru ramy „Tworzenie treści”, gdzie wokół 4-ech kompetencji ramowych DIGCOMP zgrupowanych jest 10 modułów ECDL, wypełniających modelowe kompetencje ramy szczegółowymi umiejętnościami komputerowymi.

ECDL i DIGCOMP różnią się poziomami szczegółowości opisu poszczególnych kompetencji cyfrowych.  Przede wszystkim jednak ECDL i DIGCOMP różnią cele i funkcja, gdyż ECDL zajmuje się walidacją i certyfikacją konkretnych umiejętności komputerowych, podczas gdy DIGCOMP pozostaje jedynie ramą odniesienia do zrozumienia, czym są umiejętności cyfrowe i do czego są potrzebne.

Biorąc powyższe pod uwagę, nie ma wątpliwości, że ECDL jest w pełni zgodny z ramą DIGCOMP. Zostało to potwierdzone przez Komisję Europejską, podczas wystąpienia Lieve Van den Brande z Generalnej Dyrekcji ds. Społecznych, Zatrudnienia i Integracji KE (The Directorate-General of Employment, Social Affairs and Inclusion) 3 grudnia 2015, a także podczas wystąpienia Dr Riina Vuorikari z Joint Research Centre Institute for Prospective Technological Studies (JRC-IPTS) 14 czerwca 2015.

Lieve Van den Brande , EU Common digital competence framework

Dr Riina Vuorikari , DIGCOMP and 8 levels of learning outcomes

 

Potwierdzanie kompetencji wg ramy DIGCOMP modułami ECDL

Obszar Nazwa kompetencji Poziom A Poziom B
1. Informacja 1.1 Przeglądanie, szukanie i filtrowanie informacji e-C, B2 B2
1.2 Ocena informacji e-C, B2 B2
1.3 Przechowywanie i wyszukiwanie informacji e-C, B1, B2 B1, B2
2. Komunikacja 2.1 Komunikacja z wykorzystaniem narzędzi cyfrowych i aplikacji e-C, B1, B2 B2
2.2 Dzielenie się informacjami i zasobami e-C, B2 B2
2.3 Aktywność obywatelska online e-C, B2 B2
2.4 Współpraca z wykorzystaniem narzędzi cyfrowych e-C, B1, B2 B2
2.5 Netykieta e-C, B2 B2
2.6 Zarządzanie tożsamością cyfrową e-C, B2, S3 B2, S3
3. Tworzenie treści 3.1 Tworzenie treści e-C, B1, B3, B4, S1, S2, S4, S5, S6, S8 B3, B4, S1, S2, S4, S5, S6, S8
3.2 Integracja i przetwarzanie treści B3, B4, S1, S2, S4, S5, S6, S8 B3, B4, S1, S2, S4, S5, S6, S8
3.3 Przestrzeganie prawa autorskiego i licencji B1 B1
3.4 Programowanie B1 B1
4. Bezpieczeństwo 4.1 Narzędzia służące ochronie e-C, B1, S3 S3
4.2 Ochrona danych osobowych e-C, B2, S3 S3
4.3 Ochrona zdrowia fizycznego i psychicznego przed zagrożeniami wynikającymi z korzystania z technologii informacyjno-komunikacyjnych e-C, B1, S3 B1, S3
4.4 Ochrona środowiska e-C, B1, S3 S3
5. Rozwiązywanie problemów 5.1 Rozwiązywanie problemów technicznych B1, S9 S9
5.2 Rozpoznawanie potrzeb i narzędzi niezbędnych do rozwiązywania problemów S9 S9
5.3 Innowacyjność i twórcze wykorzystywanie technologii S9 S9
5.4 Rozpoznawanie braków w zakresie kompetencji cyfrowych S9 S9

Kontakt

Infolinia

+48 22 636 18 47